Page 176 - Demo

Uinston %u00c7%u00ebr%u00e7illMargaret The%u00e7er pritet me duartrokitje pas zgjedhjes s%u00eb saj si kryeministre, tetor 1979.34Britania n%u00eb vitet 1950-1970N%u00eb periudh%u00ebn mes viteve %u201950-%u201970, n%u00eb qeverisjen britanike vazhduan t%u00eb alternoheshin dy forcat kryesore politike: konservator%u00ebt dhe laburist%u00ebt. N%u00eb vitin 1951, u rikthyen n%u00eb pushtet konservator%u00ebt n%u00ebn drejtimin e Uinston %u00c7%u00ebr%u00e7illit (Winston Churchill). Pavar%u00ebsisht se qeveria konservatore riprivatizoi industrin%u00eb e %u00e7elikut dhe vuri dor%u00eb mbi disa aspekte t%u00eb sh%u00ebndet%u00ebsis%u00eb publike, ajo la t%u00eb paprekur struktur%u00ebn e p%u00ebrgjithshme t%u00eb Shtetit t%u00eb Mir%u00ebqenies sociale.Gjendja ekonomike e v%u00ebshtir%u00eb, me inflacion dhe papun%u00ebsi n%u00eb rritje, solli n%u00eb pushtet laburist%u00ebt, me kryeminist%u00ebr Harold Uilsonin (Harold Wilson), n%u00eb vitin 1964. Nd%u00ebrkoh%u00eb, Partia Laburiste kishte rishikuar programin e saj duke p%u00ebrqafuar modelin e ekonomis%u00eb mikse, n%u00eb t%u00eb cil%u00ebn sektori publik, pa ngushtuar hap%u00ebsir%u00ebn e atij privat, sh%u00ebrbente si lev%u00eb p%u00ebr nxitjen e zhvillimit. Gjat%u00eb k%u00ebtyre viteve pati thuajse nj%u00eb dyfishim t%u00eb pagave dhe rritje t%u00eb konsumit. Duke iu p%u00ebrshtatur zhvillimit teknologjik, u pak%u00ebsua prania e industrive t%u00eb vjetra (qymyrit, %u00e7elikut, tekstilit) dhe mor%u00ebn p%u00ebrpar%u00ebsi sektor%u00ebt e rinj (elektronika, bioteknologjia, sh%u00ebrbimet etj.). Megjithat%u00eb, Britania pati nj%u00eb rit%u00ebm t%u00eb rritjes ekonomike prej 2-3% n%u00eb vit, m%u00eb ul%u00ebt se mesatarja e vendeve evropiano-per%u00ebndimore. Q%u00eb nga fillimi, Britania ka mbajtur q%u00ebndrim t%u00eb ftoht%u00eb ndaj procesit t%u00eb integrimit ekonomik evropian. Fillimisht, ajo q%u00ebndroi jasht%u00eb Komunitetit Ekonomik Evropian (KEE), duke formuar nj%u00eb zon%u00eb t%u00eb tregtis%u00eb s%u00eb lir%u00eb (EFTA), konkurrente me KEE. Duke par%u00eb forc%u00ebn ekonomike t%u00eb k%u00ebtij t%u00eb fundit, Britania vendosi t%u2019i bashkohej k%u00ebsaj organizate n%u00eb vitin 1973.Nga The%u00e7eri te BleriN%u00eb vitin 1979 erdhi n%u00eb pushtet Partia Konservatore, me kryeministre Margaret The%u00e7erin. Ajo vinte n%u00eb pushtet me nj%u00eb program t%u00eb mir%u00ebfillt%u00eb konservator, q%u00eb synonte reforma n%u00eb t%u00eb gjitha fushat e ekonomis%u00eb, si dhe p%u00ebrhapjen e nj%u00eb s%u00ebr%u00eb vlerash morale, t%u00eb af%u00ebrta me shpirtin konservator.Parimet kryesore t%u00eb politikave t%u00eb The%u00e7erit kishin t%u00eb b%u00ebnin me: a) reduktimin e nd%u00ebrhyrjes s%u00eb shtetit n%u00eb ekonomi; b) nxitjen e nism%u00ebs private, t%u00eb konsideruar si motori kryesor i zhvillimit ekonomik. P%u00ebr t%u00eb arritur k%u00ebto objektiva, u ul tatimi mbi fitimin, sidomos p%u00ebr shtres%u00ebn e pasur. The%u00e7eri zvog%u00ebloi subvencionet shtet%u00ebrore p%u00ebr kompanit%u00eb publike q%u00eb dilnin me humbje dhe zbatoi nj%u00eb program p%u00ebr privatizimin e tyre. Ajo shkurtoi shpenzimet publike, p%u00ebrve%u00e7 atyre t%u00eb mbrojtjes dhe rendit publik, t%u00eb cilat n%u00eb fakt u rrit%u00ebn. Politikat e saj shkaktuan nj%u00eb reagim t%u00eb fort%u00eb te sindikatat (trade unions), q%u00eb u hodh%u00ebn n%u00eb greva t%u00eb fuqishme. Megjithat%u00eb, vendosm%u00ebria e qeveris%u00eb p%u00ebr t%u00eb vazhduar me reformat e nd%u00ebrmarra i detyroi pun%u00ebtor%u00ebt t%u00eb ktheheshin n%u00eb pun%u00eb. P%u00ebr pasoj%u00eb, ndikimi i sindikatave u kufizua ndjesh%u00ebm.Periudha e The%u00e7erit solli rezultate pozitive, si: ulja e inflacionit, p%u00ebrmir%u00ebsimi i bilancit t%u00eb pagesave, forcimi i monedh%u00ebs (pound), nxitja e sip%u00ebrmarrjes private, rritja e pesh%u00ebs s%u00eb sektorit t%u00eb sh%u00ebrbimeve etj. Nga ana tjet%u00ebr, kjo periudh%u00eb u shoq%u00ebrua me tensione t%u00eb forta shoq%u00ebrore. Nj%u00eb pjes%u00eb e popullit i perceptonte politikat e The%u00e7erit sikur godisnin m%u00eb r%u00ebnd%u00eb t%u00eb varf%u00ebrit, duke thelluar pabarazin%u00eb shoq%u00ebrore. Papun%u00ebsia mbeti n%u00eb nivele relativisht t%u00eb 174